Đề thi tốt nghiệp THPT năm 2025

Đáp án: B

1. Phân tích nhanh

2. Hướng dẫn giải

Quá trình đẳng nhiệt là quá trình biến đổi trạng thái của một lượng khí lí tưởng mà nhiệt độ không đổi.

Theo định luật Boyle, với một lượng khí lí tưởng xác định:

$$\mathrm{pV=}h\grave{\stackrel{̆}{a}}\text{ng s}\acute{\stackrel{ˆ}{o}}.$$

Hay

$$p_1{V}_1=p_2{V}_2.$$

Do đó, áp suất tỉ lệ nghịch với thể tích của khối khí.

Vì vậy, khi thể tích giảm thì áp suất tăng.

$$\Rightarrow \mathrm{Ch}ọ\text{n B.}$$

3. Phân tích các phương án

A. Sai. Trong quá trình đẳng nhiệt, áp suất không nhất thiết không đổi mà phụ thuộc vào sự thay đổi của thể tích.

B. Đúng. Theo định luật Boyle, khi thể tích giảm thì áp suất tăng.

C. Sai. Khi thể tích tăng thì áp suất giảm.

D. Sai. Quá trình đẳng nhiệt chỉ yêu cầu nhiệt độ không đổi, thể tích có thể thay đổi.

4. Ghi nhớ

Định luật Boyle:

$$\mathrm{pV=}h\grave{\stackrel{̆}{a}}\text{ng s}\acute{\stackrel{ˆ}{o}}\mathrm{(T=}h\grave{\stackrel{̆}{a}}\text{ng s}\acute{\stackrel{ˆ}{o}}).$$

Hay

$$p_1{V}_1=p_2{V}_2.$$

Áp suất và thể tích của một lượng khí lí tưởng xác định tỉ lệ nghịch với nhau trong quá trình đẳng nhiệt.

Thể tích giảm ⇒ Áp suất tăng.

Thể tích tăng ⇒ Áp suất giảm.

Lưu ý: Đây là một trong ba định luật cơ bản của khí lí tưởng (Boyle – Charles – Phương trình trạng thái), học sinh rất dễ nhầm giữa điều kiện đẳng nhiệt (T không đổi) và đẳng áp (p không đổi).

Đáp án: D

1. Phân tích nhanh

2. Hướng dẫn giải

Trong thí nghiệm của Rutherford, một chùm hạt alpha được bắn vào một lá vàng rất mỏng.

Kết quả thực nghiệm cho thấy:

Hầu hết các hạt alpha đi qua lá vàng gần như không bị lệch hướng.

Một số ít hạt bị lệch hướng.

Chỉ có một số rất ít hạt bị bật ngược trở lại.

Kết quả này cho thấy phần lớn thể tích của nguyên tử là khoảng trống, còn điện tích dương và gần như toàn bộ khối lượng của nguyên tử tập trung trong một vùng rất nhỏ ở tâm nguyên tử, gọi là hạt nhân.

$$\Rightarrow \mathrm{Ch}ọn\mathrm{D.}$$

3. Phân tích các phương án

A. Sai. Hầu hết các hạt alpha không dừng lại khi gặp lá vàng mỏng.

B. Sai. Các hạt alpha không chuyển động theo đường xoắn ốc trong thí nghiệm này.

C. Sai. Chỉ có một số rất ít hạt alpha bị bật ngược trở lại.

D. Đúng. Hầu hết các hạt alpha đi qua lá vàng gần như không bị lệch hướng.

4. Ghi nhớ

Kết quả thí nghiệm tán xạ hạt alpha của Rutherford:

Hầu hết hạt alpha đi qua lá vàng.

Một số ít hạt bị lệch hướng.

Rất ít hạt bị bật ngược trở lại.

Từ đó rút ra:

Phần lớn thể tích của nguyên tử là khoảng trống.

Điện tích dương và gần như toàn bộ khối lượng của nguyên tử tập trung trong hạt nhân.

Đáp án: B

1. Phân tích nhanh

2. Hướng dẫn giải

Đơn vị SI của nhiệt dung riêng là

$$\mathrm{J/}(\mathrm{kg}\cdot K).$$

$$\Rightarrow \mathrm{Ch}ọn\mathrm{B.}$$

3. Phân tích các phương án

A. Sai. Đây là đơn vị của nhiệt dung.

B. Đúng. Đây là đơn vị SI của nhiệt dung riêng.

C. Sai. Thiếu đơn vị khối lượng.

D. Sai. Thiếu đơn vị nhiệt độ.

4. Ghi nhớ

Đơn vị SI của nhiệt dung riêng:

$$\mathrm{J/}(\mathrm{kg}\cdot K).$$

Đáp án: D

1. Phân tích nhanh

2. Hướng dẫn giải

Theo mô hình động học phân tử, giữa các phân tử luôn tồn tại lực tương tác.

Khi các phân tử ở cách xa nhau, lực tương tác rất nhỏ và có thể bỏ qua.

Khi khoảng cách giữa các phân tử thích hợp, lực tương tác là lực hút.

Khi các phân tử ở rất gần nhau, lực tương tác chuyển thành lực đẩy.

Vì vậy, lực tương tác giữa các phân tử bao gồm lực hút và lực đẩy.

$$\Rightarrow \mathrm{Ch}ọn\mathrm{D.}$$

3. Phân tích các phương án

A. Sai. Giữa các phân tử luôn tồn tại lực tương tác.

B. Sai. Lực tương tác không phải lúc nào cũng là lực hút.

C. Sai. Lực tương tác không phải lúc nào cũng là lực đẩy.

D. Đúng. Giữa các phân tử tồn tại cả lực hút và lực đẩy.

4. Ghi nhớ

Giữa các phân tử luôn tồn tại lực tương tác gồm:

Lực hút khi khoảng cách giữa các phân tử thích hợp.

Lực đẩy khi các phân tử ở rất gần nhau.

Đáp án: A

1. Phân tích nhanh

2. Hướng dẫn giải

Trong hệ SI, đơn vị của từ thông là weber (Wb).

$$\Rightarrow \mathrm{Ch}ọn\mathrm{A.}$$

3. Phân tích các phương án

A. Đúng. Weber (Wb) là đơn vị SI của từ thông.

B. Sai. Tesla (T) là đơn vị của cảm ứng từ.

C. Sai. Coulomb (C) là đơn vị của điện tích.

D. Sai. Volt (V) là đơn vị của hiệu điện thế.

4. Ghi nhớ

Một số đơn vị thường gặp trong chương Từ trường:

Từ thông: weber (Wb).

Cảm ứng từ: tesla (T).

Suất điện động: volt (V).

Điện tích: coulomb (C).

Đáp án: B

1. Phân tích nhanh

2. Hướng dẫn giải

Quá trình chuyển từ thể lỏng sang thể rắn được gọi là sự đông đặc.

Khi đúc một vật bằng đồng, đồng nóng chảy được rót vào khuôn và nguội dần để chuyển sang thể rắn.

$$\Rightarrow \mathrm{Ch}ọn\mathrm{B.}$$

3. Phân tích các phương án

A. Sai. Ngưng tụ là quá trình chuyển từ thể khí sang thể lỏng.

B. Đúng. Đông đặc là quá trình chuyển từ thể lỏng sang thể rắn.

C. Sai. Hóa hơi là quá trình chuyển từ thể lỏng sang thể khí.

D. Sai. Nóng chảy là quá trình chuyển từ thể rắn sang thể lỏng.

4. Ghi nhớ

Các quá trình chuyển thể cơ bản:

Rắn → Lỏng: Nóng chảy.

Lỏng → Rắn: Đông đặc.

Lỏng → Khí: Hóa hơi.

Khí → Lỏng: Ngưng tụ.

Đáp án: B

1. Phân tích nhanh

2. Hướng dẫn giải

Định luật I của nhiệt động lực học được viết dưới dạng:

$$\Delta \text{U=A+Q}.$$

Trong đó:

$\Delta U$: độ biến thiên nội năng;

$A$: công;

$Q$: nhiệt lượng.

Vì vậy, $A$là kí hiệu của công.

$$\Rightarrow \mathrm{Ch}ọn\mathrm{B.}$$

3. Phân tích các phương án

A. Sai. Nội năng được kí hiệu là $U$.

B. Đúng. $A$là kí hiệu của công.

C. Sai. Nhiệt dung riêng được kí hiệu là $c$.

D. Sai. Nhiệt độ thường được kí hiệu là $t$hoặc $T$.

4. Ghi nhớ

Định luật I của nhiệt động lực học:

$$\Delta \text{U=A+Q}.$$

Trong đó:

$\Delta U$: độ biến thiên nội năng;

$A$: công;

$Q$: nhiệt lượng.

Đáp án: C

1. Phân tích nhanh

2. Hướng dẫn giải

Theo SGK, nội năng của một vật phụ thuộc vào nhiệt độ và trạng thái của vật. Đối với một vật xác định, khi nhiệt độ và thể tích đều không đổi thì trạng thái của vật không đổi, do đó nội năng của vật không đổi.

$$\Rightarrow \mathrm{Ch}ọ\text{n C.}$$

3. Phân tích các phương án

A. Sai. Khi vật truyền nhiệt cho vật khác, nội năng của vật giảm.

B. Sai. Nhiệt độ thay đổi thì nội năng thay đổi.

C. Đúng. Khi nhiệt độ và thể tích đều không đổi thì nội năng không đổi.

D. Sai. Thể tích thay đổi làm trạng thái của vật thay đổi nên nội năng có thể thay đổi.

4. Ghi nhớ

Nội năng phụ thuộc vào nhiệt độ và trạng thái của vật.

Khi trạng thái của vật không đổi thì nội năng không đổi.

Đáp án: D

1. Phân tích nhanh

2. Hướng dẫn giải

Trong quá trình đẳng tích, thể tích của khối khí không đổi.

Theo phương trình trạng thái của khí lí tưởng:

$$\frac{p}{T}=h\grave{\stackrel{̆}{a}}\text{ng s}\acute{\stackrel{ˆ}{o}}\mathrm{(V=}\mathrm{kh}\hat{o}\text{ng đổi}).$$

Khi làm lạnh, nhiệt độ tuyệt đối của khối khí giảm nên áp suất của khối khí cũng giảm. Đồng thời, khối lượng và thể tích đều không đổi nên khối lượng riêng không thay đổi.

$$\Rightarrow \mathrm{Ch}ọn\mathrm{D.}$$

3. Phân tích các phương án

A. Sai. Khi làm lạnh đẳng tích, áp suất giảm.

B. Sai. Khối lượng riêng không thay đổi.

C. Sai. Khối lượng riêng không thay đổi.

D. Đúng. Nhiệt độ giảm thì áp suất giảm.

4. Ghi nhớ

Trong quá trình đẳng tích:

$$\frac{p}{T}=h\grave{\stackrel{̆}{a}}\text{ng s}\acute{\stackrel{ˆ}{o}}.$$

$T$giảm ⇒ $p$giảm.

$T$tăng ⇒ $p$tăng.

Khối lượng riêng của khối khí không đổi vì khối lượng và thể tích đều không đổi.

Đáp án: B

1. Phân tích nhanh

2. Hướng dẫn giải

Nhiệt lượng cần để làm nóng chảy hoàn toàn một chất ở nhiệt độ nóng chảy được xác định bởi:

$$\text{Q=λm,}$$

trong đó:

$Q$là nhiệt lượng;

$m$là khối lượng của chất;

$\lambda$là nhiệt nóng chảy riêng.

Suy ra:

$$\mathrm{\lambda =}\frac{Q}{m}.$$

$$\Rightarrow \mathrm{Ch}ọn\mathrm{B.}$$

3. Phân tích các phương án

A. Sai. Công thức không đúng.

B. Đúng. $\mathrm{\lambda =}\frac{Q}{m}$.

C. Sai. Sai về biểu thức và đơn vị.

D. Sai. Công thức không đúng.

4. Ghi nhớ

Công thức tính nhiệt nóng chảy:

$$\text{Q=λm}.$$

Suy ra:

$$\mathrm{\lambda =}\frac{Q}{m}.$$

Trong đó:

$Q$: nhiệt lượng (J);

$m$: khối lượng (kg);

$\lambda$: nhiệt nóng chảy riêng (J/kg).

Đáp án: A

1. Phân tích nhanh

2. Hướng dẫn giải

Theo mô hình động học phân tử, các phân tử khí luôn chuyển động hỗn loạn không ngừng theo mọi hướng.

$$\Rightarrow \mathrm{Ch}ọn\mathrm{A.}$$

3. Phân tích các phương án

A. Đúng. Các phân tử khí luôn chuyển động hỗn loạn, không ngừng.

B. Sai. Đặc điểm này không đúng với chất khí.

C. Sai. Dao động quanh vị trí cân bằng cố định là đặc trưng của chất rắn.

D. Sai. Các phân tử khí không sắp xếp có trật tự.

4. Ghi nhớ

Đặc điểm của các phân tử khí:

Luôn chuyển động hỗn loạn không ngừng.

Chuyển động theo mọi hướng.

Nhiệt độ càng cao, chuyển động nhiệt càng mạnh.

Đáp án: B

1. Phân tích nhanh

2. Hướng dẫn giải

Độ lớn lực từ tác dụng lên đoạn dây dẫn mang dòng điện đặt trong từ trường đều được xác định bởi:

$$\text{F=BI}l\sin \mathrm{\alpha }.$$

Suy ra:

$$\mathrm{B=}\frac{F}{Il\sin \mathrm{\alpha }}.$$

$$\Rightarrow \mathrm{Ch}ọn\mathrm{B.}$$

3. Phân tích các phương án

A. Sai. Công thức không đúng với biểu thức lực từ.

B. Đúng. Từ công thức $\text{F=BI}l\sin \mathrm{\alpha }$suy ra $\mathrm{B=}\frac{F}{Il\sin \mathrm{\alpha }}$.

C. Sai. Công thức không đúng.

D. Sai. Lực từ phụ thuộc vào $\sin \alpha$, không phụ thuộc vào $\cos \alpha$.

4. Ghi nhớ

Lực từ tác dụng lên đoạn dây dẫn mang dòng điện:

$$\text{F=BI}l\sin \mathrm{\alpha }.$$

Suy ra:

$$\mathrm{B=}\frac{F}{Il\sin \mathrm{\alpha }}.$$

Đáp án: D

1. Phân tích nhanh

2. Hướng dẫn giải

Năng lượng nhiệt chỉ truyền giữa hai vật khi có sự chênh lệch nhiệt độ.

Nhiệt luôn truyền từ vật có nhiệt độ cao hơn sang vật có nhiệt độ thấp hơn cho đến khi hai vật đạt cân bằng nhiệt.

$$\Rightarrow \mathrm{Ch}ọn\mathrm{D.}$$

3. Phân tích các phương án

A. Sai. Thế năng không quyết định sự truyền nhiệt.

B. Sai. Khối lượng khác nhau không phải là điều kiện để nhiệt truyền.

C. Sai. Thể tích khác nhau không quyết định sự truyền nhiệt.

D. Đúng. Năng lượng nhiệt chỉ truyền khi hai vật có nhiệt độ khác nhau.

4. Ghi nhớ

Điều kiện để có sự truyền nhiệt là hai vật có nhiệt độ khác nhau.

Nhiệt truyền từ vật có nhiệt độ cao sang vật có nhiệt độ thấp cho đến khi đạt cân bằng nhiệt.

Đáp án: B

1. Phân tích nhanh

2. Hướng dẫn giải

Độ lớn suất điện động cảm ứng được xác định theo định luật Faraday về cảm ứng điện từ:

$$\mid e_c\mid =\mid \frac{\mathrm{\Delta \Phi }}{\Delta t}\mid$$

(với cuộn dây $N$vòng: $\mid e_c\mid \mathrm{=N\mid }\frac{\mathrm{\Delta \Phi }}{\Delta t}\mid$).

$$\Rightarrow \mathrm{Ch}ọn\mathrm{B.}$$

3. Phân tích các phương án

A. Sai. Định luật Ohm mô tả mối liên hệ giữa cường độ dòng điện, hiệu điện thế và điện trở.

B. Đúng. Định luật Faraday xác định độ lớn của suất điện động cảm ứng.

C. Sai. Định luật Lenz chỉ xác định chiều của dòng điện hoặc suất điện động cảm ứng, không xác định độ lớn.

D. Sai. Định luật Coulomb mô tả lực tương tác giữa các điện tích điểm.

4. Ghi nhớ

Định luật Faraday: Xác định độ lớn suất điện động cảm ứng.

Định luật Lenz: Xác định chiều của dòng điện cảm ứng.

Đáp án: B

1. Phân tích nhanh

2. Hướng dẫn giải

Trong kí hiệu hạt nhân

$${}_Z^A\mathrm{X,}$$

$A$là số khối, tức tổng số nucleon (proton và neutron) trong hạt nhân.

$Z$là số proton.

Do đó, $A$là số nucleon.

$$\Rightarrow \mathrm{Ch}ọn\mathrm{B.}$$

3. Phân tích các phương án

A. Sai. Positron là phản hạt của electron, không liên quan đến số $A$.

B. Đúng. $A$là số khối, bằng tổng số nucleon trong hạt nhân.

C. Sai. Số neutron được xác định theo công thức $\text{N=A-Z}$.

D. Sai. Số proton là $Z$.

4. Ghi nhớ

Trong kí hiệu hạt nhân:

$${}_Z^{A}X$$

$A$: số khối = tổng số nucleon.

$Z$: số proton.

$\text{N=A-Z}$: số neutron.

Đáp án: B

1. Phân tích nhanh

2. Hướng dẫn giải

Theo SGK, từ trường tác dụng lực từ lên nam châm, dòng điện hoặc điện tích chuyển động đặt trong nó.

Do đó, phát biểu đúng là:

$$\Rightarrow \mathrm{Ch}ọn\mathrm{B.}$$

3. Phân tích các phương án

A. Sai. Từ trường do dòng điện tạo ra không phải luôn là từ trường đều.

B. Đúng. Từ trường tác dụng lực từ lên nam châm đặt trong nó.

C. Sai. Điện tích đứng yên không chịu tác dụng của lực từ.

D. Sai. Từ trường của kim nam châm không phải là từ trường đều.

4. Ghi nhớ

Theo SGK:

Từ trường tác dụng lực từ lên nam châm, dòng điện và điện tích chuyển động.

Điện tích đứng yên không chịu tác dụng của lực từ.

Đáp án: D

1. Phân tích nhanh

2. Hướng dẫn giải

Đại lượng đặc trưng cho độ bền vững của hạt nhân là năng lượng liên kết riêng:

$$E_{\mathrm{lkr}}=\frac{E_{\mathrm{lk}}}{A}.$$

Hạt nhân có năng lượng liên kết riêng càng lớn thì càng bền vững.

$$\Rightarrow \mathrm{Ch}ọn\mathrm{D.}$$

3. Phân tích các phương án

A. Sai. Năng lượng liên kết chưa phản ánh chính xác độ bền vững vì còn phụ thuộc vào số khối.

B. Sai. Độ hụt khối liên quan đến năng lượng liên kết nhưng không phải đại lượng đặc trưng cho độ bền vững.

C. Sai. Điện tích hạt nhân không đặc trưng cho độ bền vững của hạt nhân.

D. Đúng. Năng lượng liên kết riêng là đại lượng đặc trưng cho độ bền vững của hạt nhân.

4. Ghi nhớ

$$E_{\mathrm{lkr}}=\frac{E_{\mathrm{lk}}}{A}.$$

$E_{\mathrm{lkr}}$: năng lượng liên kết riêng.

Hạt nhân càng bền vững thì $E_{\mathrm{lkr}}$càng lớn.

Đáp án: B

1. Phân tích nhanh

2. Hướng dẫn giải

Trong kí hiệu hạt nhân ${}_3{}^7\mathrm{Li}$

ta có:

$\mathrm{Z=3}$ là số proton.

Vì nguyên tử lithium trung hòa về điện nên:

$$S\acute{\stackrel{ˆ}{o}}\text{ electron}=S\acute{\stackrel{ˆ}{o}}\text{ proton}\text{=Z=3.}$$

Do đó, nguyên tử lithium có 3 electron chuyển động xung quanh hạt nhân.

$$\Rightarrow \mathrm{Ch}ọn\mathrm{B.}$$

3. Phân tích các phương án

A. Sai. $7$là số khối ($A$), không phải số electron.

B. Đúng. Nguyên tử trung hòa có số electron bằng số proton, bằng $\mathrm{Z=3}$.

C. Sai. Số electron không bằng $4$.

D. Sai. Số electron không bằng $1$.

4. Ghi nhớ

Đối với nguyên tử trung hòa:

$$S\acute{\stackrel{ˆ}{o}}\text{ electron}=S\acute{\stackrel{ˆ}{o}}\text{ proton}\mathrm{=Z}.$$

Trong kí hiệu hạt nhân:

$${}_Z^{A}X$$

$A$: số khối.

$Z$: số proton (số hiệu nguyên tử).

$\text{N=A-Z}$: số neutron.

Đáp án: a) Đúng; b) Đúng; c) Đúng; d) Đúng

1. Phân tích nhanh

2. Hướng dẫn giải

a) Ở giai đoạn 1, nước đá tan do nhận nhiệt lượng từ môi trường.

Đúng.

Ở giai đoạn 1 chưa cấp điện cho dây điện trở nên nước đá chỉ nhận nhiệt lượng từ môi trường và nóng chảy.

b) Ở giai đoạn 2, nước đá tan do nhận nhiệt lượng từ dây điện trở và từ môi trường.

Đúng.

Khi cấp điện, dây điện trở tỏa nhiệt làm nước đá nóng chảy. Đồng thời, nước đá vẫn tiếp tục nhận nhiệt lượng từ môi trường.

c) Nếu $t_2=t_1$thì có thể coi khối lượng của nước đá tan do nhận nhiệt lượng từ dây điện trở là: $\mathrm{m=}{m}_2-m_1.$

Đúng.

Theo giả thiết, trong hai khoảng thời gian bằng nhau, lượng nước đá tan do môi trường gây ra là như nhau.

Do đó:

$m_1$: khối lượng nước đá tan do môi trường.

$m_2$: khối lượng nước đá tan do môi trường và dây điện trở.

Suy ra khối lượng nước đá tan do dây điện trở là: $\mathrm{m=}{m}_2-m_1.$

d) Phương án thí nghiệm này là một trong những phương án có thể làm giảm được ảnh hưởng của sự trao đổi nhiệt với môi trường đến kết quả thí nghiệm.

Đúng.

Việc thực hiện phép đo đối chứng (không cấp điện và có cấp điện) rồi lấy hiệu hai kết quả giúp loại trừ phần lớn ảnh hưởng của nhiệt lượng trao đổi với môi trường, từ đó nâng cao độ chính xác khi xác định nhiệt nóng chảy riêng.

3. Ghi nhớ

Không cấp điện: nước đá chỉ nhận nhiệt từ môi trường.

Có cấp điện: nước đá nhận nhiệt từ môi trường và dây điện trở.

Nếu $t_1=t_2$:

$$m_{\text{do d}\hat{a}\text{y điện trở}}=m_2-m_1.$$

Phép đo đối chứng giúp giảm sai số do trao đổi nhiệt với môi trường.

Đáp án: a) Đúng; b) Sai; c) Đúng; d) Đúng

1. Phân tích nhanh

2. Hướng dẫn giải

a) Cảm ứng từ $\overrightarrow{B}$có hướng từ cực $N$sang cực $S$của nam châm.

Đúng.

Trong khoảng không gian bên ngoài nam châm, đường sức từ có chiều đi ra từ cực $N$và đi vào cực $S$. Vì vậy, trong khe giữa hai cực:

$$\overrightarrow{B}:\mathrm{N\to S}.$$

b) Cân chỉ giá trị nhỏ hơn giá trị ban đầu.

Sai.

Dùng quy tắc bàn tay trái với:

chiều dòng điện từ $P$đến $Q$;

chiều cảm ứng từ từ cực $N$sang cực $S$;

ta xác định được lực từ tác dụng lên đoạn dây $\mathrm{PQ}$hướng thẳng đứng lên trên.

Theo định luật III Newton, đoạn dây tác dụng trở lại nam châm một lực hướng thẳng đứng xuống dưới. Lực này làm áp lực của nam châm lên cân tăng, nên cân chỉ giá trị lớn hơn giá trị ban đầu.

Vì vậy, phát biểu b) sai.

c) Lực từ do từ trường tác dụng lên đoạn dây $\mathrm{PQ}$hướng thẳng đứng lên trên.

Đúng.

Áp dụng quy tắc bàn tay trái:

đường sức từ hướng từ $N$sang $S$;

dòng điện chạy từ $P$đến $Q$;

suy ra lực từ tác dụng lên đoạn dây $\mathrm{PQ}$hướng thẳng đứng lên trên.

d) Lực từ do từ trường tác dụng lên đoạn dây $\mathrm{PQ}$có độ lớn là $\mathrm{BI}l$.

Đúng.

Độ lớn lực từ tác dụng lên đoạn dây dẫn mang dòng điện:

$$\text{F=BI}l\sin \mathrm{\alpha }.$$

Đoạn dây $\mathrm{PQ}$vuông góc với các đường sức từ nên:

$$\mathrm{\alpha =}{90}^{\circ }.$$

Do đó:

$$\text{F=BI}l\sin {90}^{\circ }\mathrm{=BI}\mathrm{l.}$$

3. Ghi nhớ

Bên ngoài nam châm, đường sức từ có chiều:

$$\mathrm{N\to S}.$$

Lực từ tác dụng lên dây dẫn mang dòng điện:

$$\text{F=BI}l\sin \mathrm{\alpha }.$$

Khi dây dẫn vuông góc với từ trường:

$$\text{F=BI}\mathrm{l.}$$

Nếu lực từ tác dụng lên dây hướng lên thì lực dây tác dụng lên nam châm hướng xuống, làm số chỉ cân tăng.

Đáp án: a) Sai; b) Đúng; c) Sai; d) Đúng

1. Phân tích nhanh

2. Hướng dẫn giải

a) Sóng điện từ là sóng dọc.

Sai.

Sóng điện từ là sóng ngang. Các vectơ cường độ điện trường $\overrightarrow{E}$và cảm ứng từ $\overrightarrow{B}$đều vuông góc với phương truyền sóng.

b) Tại một điểm có sóng điện từ truyền qua, cường độ điện trường và cảm ứng từ luôn dao động cùng pha.

Đúng.

Trong sóng điện từ, $\overrightarrow{E}$và $\overrightarrow{B}$:

dao động cùng pha;

luôn vuông góc với nhau;

cùng vuông góc với phương truyền sóng.

c) Không thể tạo ra hiện tượng giao thoa đối với sóng điện từ.

Sai.

Sóng điện từ cũng là sóng nên có đầy đủ các tính chất của sóng như:

phản xạ;

khúc xạ;

nhiễu xạ;

giao thoa.

Do đó hoàn toàn có thể tạo ra hiện tượng giao thoa đối với sóng điện từ.

d) Giả sử tại một điểm có sóng điện từ truyền qua theo phương thẳng đứng hướng lên trên, nếu cảm ứng từ có hướng bắc – nam thì cường độ điện trường có hướng đông – tây.

Đúng.

Trong sóng điện từ:

$$\overrightarrow{E}\perp \overrightarrow{B},\overrightarrow{E}\perp \text{phương truy}\grave{\stackrel{ˆ}{e}}\text{n s}\acute{o}\mathrm{ng}.$$

Đồng thời:

$$\overrightarrow{E}\times \overrightarrow{B}$$

cùng hướng với phương truyền sóng.

Nếu sóng truyền thẳng đứng lên trên và $\overrightarrow{B}$theo hướng bắc – nam thì $\overrightarrow{E}$phải có hướng đông – tây.

3. Ghi nhớ

Đặc điểm của sóng điện từ:

Là sóng ngang.

$\overrightarrow{E}$và $\overrightarrow{B}$dao động cùng pha.

$\overrightarrow{E}\perp \overrightarrow{B}$.

Cả $\overrightarrow{E}$và $\overrightarrow{B}$đều vuông góc với phương truyền sóng.

Sóng điện từ có các tính chất của sóng: phản xạ, khúc xạ, nhiễu xạ và giao thoa.

Đáp án: a) Đúng; b) Đúng; c) Sai; d) Đúng

1. Phân tích nhanh

2. Hướng dẫn giải

a) Phản ứng phân hạch là phản ứng tỏa năng lượng.

Đúng.

Phản ứng phân hạch là quá trình một hạt nhân nặng tách thành các hạt nhân nhẹ hơn và giải phóng năng lượng.

b) Hạt nhân uranium ${}_{92}^{238}U$ phóng xạ $\alpha$ và biến đổi thành hạt nhân thorium ${}^{234}\mathrm{Th}$.

Đúng.

Phương trình phóng xạ:

$${}_{92}^{238}U{\to }_{90}^{234}\mathrm{Th}{+}_2^4\mathrm{He.}$$

Ta có:

Số khối: $\text{238=234+4}$.

Điện tích: $\text{92=90+2}$.

Phương trình đúng.

c) Phản ứng nhiệt hạch là phản ứng thu năng lượng.

Sai.

Phản ứng nhiệt hạch là quá trình kết hợp các hạt nhân nhẹ thành hạt nhân nặng hơn và tỏa năng lượng rất lớn.

d) Phóng xạ là quá trình tự phát và ngẫu nhiên.

Đúng.

Hiện tượng phóng xạ xảy ra tự phát và ngẫu nhiên, không phụ thuộc vào các tác động bên ngoài như nhiệt độ, áp suất hay trạng thái hóa học.

3. Ghi nhớ

Phân hạch: Hạt nhân nặng → các hạt nhân nhẹ + tỏa năng lượng.

Nhiệt hạch: Các hạt nhân nhẹ → hạt nhân nặng hơn + tỏa năng lượng.

Phóng xạ: Quá trình tự phát và ngẫu nhiên.

Trả lời: 3,25

1. Phân tích nhanh

2. Hướng dẫn giải

Vì $\overrightarrow{B}$vuông góc với mặt phẳng khung dây nên $\overrightarrow{B}$cùng phương với pháp tuyến của khung:

$$\Phi \mathrm{=BS}.$$

Độ lớn suất điện động cảm ứng trong khung dây $N$vòng là:

$$\mid e_c\mid \mathrm{=N\mid }\frac{\mathrm{\Delta \Phi }}{\Delta t}\text{∣=NS}\frac{\mathrm{\mid \Delta }B\mid }{\Delta t}.$$

Thay số:

$$\mid e_c\mid \text{=26⋅}\mathrm{2,25}\cdot {10}^{\mathrm{-4}}\cdot \frac{\mathrm{0,550}-\mathrm{0,100}}{\mathrm{0,810}}.$$

$$\mid e_c\mid =\mathrm{3,25}\cdot {10}^{\mathrm{-3}}\text{\hspace{0.17em}V}.$$

Theo đề bài:

$$\mid e_c\mid \mathrm{=x\cdot }{10}^{\mathrm{-3}}\text{\hspace{0.17em}V},$$

suy ra:

$$\mathrm{x=}\mathrm{3,25}.$$

3. Ghi nhớ

Với khung dây gồm $N$vòng, từ trường vuông góc với mặt phẳng khung và biến thiên đều:

$$\mid e_c\mid \mathrm{=NS}\frac{\mathrm{\mid \Delta }B\mid }{\Delta t}.$$

Cần lưu ý nhân thêm số vòng dây $N$.

Trả lời: 32,90

1. Phân tích nhanh

2. Hướng dẫn giải

Từ Câu 1, suất điện động cảm ứng trong khung dây là:

$$\mathrm{e=}\mathrm{3,25}\times {10}^{\mathrm{-3}}\text{\hspace{0.17em}V}.$$

Dòng điện cảm ứng có cường độ:

$$\mathrm{I=}\frac{e}{R}=\frac{\mathrm{3,25}\times {10}^{\mathrm{-3}}}{\mathrm{0,260}}=\mathrm{1,25}\times {10}^{\mathrm{-2}}\text{\hspace{0.17em}A}.$$

Nhiệt lượng tỏa ra trên khung dây:

$$\mathrm{Q=}{I}^2\mathrm{Rt}.$$

Thay số:

$$\mathrm{Q=(}\mathrm{1,25}\times {10}^{\mathrm{-2}}{)}^2\times \mathrm{0,260}\times \text{0,810.}$$

$$\mathrm{Q=}\mathrm{3,289}\times {10}^{\mathrm{-4}}\text{\hspace{0.17em}J}=\mathrm{32,89}\times {10}^{\mathrm{-5}}\text{\hspace{0.17em}J}.$$

Làm tròn đến hàng phần trăm:

$$\mathrm{x=}\text{32,90.}$$

Cách giải nhanh

Do $\mathrm{I=}\frac{e}{R}$, ta có:

$$\mathrm{Q=}{I}^2\mathrm{Rt=}\frac{e^2}{R}t.$$

Thay trực tiếp:

$$\mathrm{Q=}\frac{{\left(\mathrm{3,25}\times {10}^{\mathrm{-3}}\right)}^2}{\mathrm{0,260}}\times \mathrm{0,810}=\mathrm{3,289}\times {10}^{\mathrm{-4}}\text{\hspace{0.17em}J}.$$

3. Ghi nhớ

Khi suất điện động cảm ứng không đổi:

$$\mathrm{I=}\frac{e}{R}.$$

Nhiệt lượng tỏa ra trên điện trở:

$$\mathrm{Q=}{I}^2\mathrm{Rt=}\frac{e^2}{R}t.$$

Trả lời: 1,48

1. Phân tích nhanh

2. Hướng dẫn giải

Đổi khối lượng $C{O}_2$:

$$m_{C{O}_2}=\mathrm{0,460}\text{\hspace{0.17em}kg}\text{=460}\text{\hspace{0.17em}g}.$$

Số mol $C{O}_2$là:

$$n_{C{O}_2}=\frac{m_{C{O}_2}}{M_{C{O}_2}}=\frac{460}{\mathrm{44,0}}\text{\hspace{0.17em}mol}.$$

Theo đề bài, cứ $\mathrm{1,00}$mol $C{O}_2$tạo ra $\mathrm{1,00}$mol $C{H}_4$, nên:

$$n_{C{H}_4}=n_{C{O}_2}=\frac{460}{\mathrm{44,0}}\text{\hspace{0.17em}mol}.$$

Đổi đơn vị:

$$\text{T=-43+273=230}\text{\hspace{0.17em}K},$$

$$\text{V=135}\text{\hspace{0.17em}l}\acute{ı}t=\mathrm{0,135}{m}^3.$$

Áp dụng phương trình Clapeyron:

$$\text{pV=nRT}.$$

Suy ra:

$$\mathrm{p=}\frac{\mathrm{nRT}}{V}.$$

Thay số và không làm tròn các phép tính trung gian:

$$\mathrm{p=}\frac{\frac{460}{\mathrm{44,0}}\cdot \mathrm{8,31}\text{⋅230}}{\mathrm{0,135}}\approx \mathrm{1,48013}\cdot {10}^5\text{\hspace{0.17em}Pa}.$$

Theo đề bài:

$$\text{p=x⋅}{10}^5\text{\hspace{0.17em}Pa},$$

nên:

$$\mathrm{x=}\mathrm{1,48}.$$

3. Ghi nhớ

Phương trình Clapeyron của khí lí tưởng:

$$\text{pV=nRT}.$$

Khi tính toán cần đổi:

$$\mathrm{T(}K\mathrm{)=t}{(}^{\circ }C\text{)+273,}$$

$$1\text{\hspace{0.17em}l}\acute{ı}t={10}^{\mathrm{-3}}{m}^3.$$

Trả lời: 0,15 kg

1. Phân tích nhanh

2. Hướng dẫn giải

Theo dữ kiện chung, cứ $\mathrm{1,00}$mol $C{O}_2$tạo ra $\mathrm{1,00}$mol $O_2$.

Số mol $C{O}_2$thu được là:

$$n_{C{O}_2}=\frac{460}{\mathrm{44,0}}\text{ mol}.$$

Do đó:

$$n_{O_2}=n_{C{O}_2}=\frac{460}{\mathrm{44,0}}\text{ mol}.$$

Khối lượng $O_2$có trong bình lúc đầu:

$$m_0=n_{O_2}{M}_{O_2}=\frac{460}{\mathrm{44,0}}\cdot \mathrm{32,0}=\frac{3680}{11}\text{ g}.$$

$$m_0\approx \mathrm{0,3345}\text{ kg}.$$

Với bình có thể tích không đổi và nhiệt độ không đổi, từ phương trình

$$\text{pV=nRT}$$

suy ra:

$$\text{p∼n∼m}.$$

Áp suất sau khi rút khí bằng $54\%$áp suất ban đầu nên khối lượng khí còn lại cũng bằng $54\%$khối lượng ban đầu.

Khối lượng khí đã rút ra là:

$$m_{r\acute{u}t}\text{=(1-}\mathrm{0,54})m_0=\mathrm{0,46}\cdot \frac{3680}{11}\cdot {10}^{\mathrm{-3}}.$$

$$m_{r\acute{u}t}\approx \mathrm{0,1539}\text{ kg}.$$

Làm tròn đến chữ số hàng phần trăm:

$$m_{r\acute{u}t}=\mathrm{0,15}\text{ kg}.$$

3. Ghi nhớ

Trong bình kín có thể tích không đổi, nếu nhiệt độ không đổi:

$$\text{p∼n∼m}.$$

Do đó:

$$\frac{p_2}{p_1}=\frac{n_2}{n_1}=\frac{m_2}{m_1}.$$

Trả lời: 0,31

1. Phân tích nhanh

2. Hướng dẫn giải

Độ phóng xạ ban đầu của mẫu chất:

$$H_0\mathrm{=\lambda }{N}_0.$$

Trong đó:

$$\mathrm{\lambda =}\frac{\ln 2}{T},N_0=\frac{m}{M}{N}_A.$$

Đổi đơn vị:

$$\mathrm{m=}\mathrm{8,5}\mu g=\mathrm{8,5}\times {10}^{\mathrm{-6}}\text{\hspace{0.17em}g},$$

$$\text{T=1600×365×24×3600}\text{ s}.$$

Số hạt nhân radium ban đầu:

$$N_0=\frac{\mathrm{8,5}\times {10}^{\mathrm{-6}}}{226}\times \mathrm{6,02}\times {10}^{23}.$$

Do đó:

$$H_0=\frac{\mathrm{0,693}}{\text{1600×365×24×3600}}\cdot \frac{\mathrm{8,5}\times {10}^{\mathrm{-6}}}{226}\cdot \mathrm{6,02}\times {10}^{23}.$$

$$H_0\approx \mathrm{3,1097}\times {10}^5\text{\hspace{0.17em}Bq}.$$

Vì

$$1\text{\hspace{0.17em}MBq}={10}^6\text{\hspace{0.17em}Bq},$$

nên:

$$H_0\approx \mathrm{0,31097}\text{\hspace{0.17em}MBq}.$$

Làm tròn đến chữ số hàng phần trăm:

$$H_0=\mathrm{0,31}\text{\hspace{0.17em}MBq}.$$

3. Ghi nhớ

Độ phóng xạ của một mẫu chất:

$$\text{H=λN}$$

với

$$\mathrm{\lambda =}\frac{\ln 2}{T}\mathrm{,N=}\frac{m}{M}{N}_A.$$

Suy ra:

$$\mathrm{H=}\frac{\ln 2}{T}\cdot \frac{m}{M}{N}_A.$$

Trả lời: 8000

1. Phân tích nhanh

2. Hướng dẫn giải

Độ phóng xạ của chất phóng xạ biến thiên theo thời gian:

$$\mathrm{H=}{H}_0{\left(\frac{1}{2}\right)}^{\frac{t}{T}}.$$

Theo đề bài:

$$\frac{H}{H_0}=\text{3,125\%}=\mathrm{0,03125}=\frac{1}{32}={\left(\frac{1}{2}\right)}^5.$$

Suy ra:

$$\frac{t}{T}\mathrm{=5.}$$

Với chu kì bán rã của \,^{226}_{88}\mathrm{Ra}:

$$\text{T=1600}n\breve{a}m,$$

nên:

$$\text{t=5T=5×1600=8000}n\breve{a}m.$$

Vậy:

$$\text{t=8000}n\breve{a}m.$$

3. Ghi nhớ

Độ phóng xạ biến thiên theo quy luật:

$$\mathrm{H=}{H}_0{\left(\frac{1}{2}\right)}^{\frac{t}{T}}.$$

Sau $n$chu kì bán rã:

$$\mathrm{H=}\frac{H_0}{2^n}.$$

-----Hết-----